درست هنگامیکه فکر میکنید به راحتی میتوانید ایمیل خود را چک کنید...
برای هفتمین سال پی در پی، پیامی در مورد سیاره سرخ در میل باکس های بسیاری از کاربران اینترنت در سرتاسر جهان به چشم میخورد. این ایمیل به خوانندگان میگوید که پس از غروب خورشید در 5 شهریور به حیاط خانه شان بروند و به آسمان نگاه کنند. (( مریخ به بزرگی ماه دیده خواهد شد. هیچ یک از افرادی که اکنون در جهان زنده است این پدیده را دیگر در طول عمرش مشاهده نخواهد کرد.))

شاید تنها در فوتوشاپ بتوان مریخ را به بزرگی ماه کامل در آسمان دید!
باورش نکنید!
اگر 5 شهریور پس از غروب خورشید از حیاط خانه تان به آسمان نظاره کنید، مریخ را خواهید دید اما نه به بزرگی ماه! 5 شهریور ماه، مریخ هنگام غروب خورشید تنها 20 درجه از افق ارتفاع دارد و این یعنی اینکه شما به شرط داشتن افق غربی کاملا باز، کمتر از یک ساعت برای رویت سیاره سرخ منظومه شمسی فرصت دارید. در این هنگام مریخ نزدیک به 315 میلیون کیلومتر از زمین فاصله دارد.
فریب مریخی اولین بار در سال 2003 و هنگامی آغاز شد که زمین و مریخ واقعا ملاقاتی نزدیک با هم داشتند. در 5 شهریور آن سال، مریخ تنها 56 میلیون کیلومتر از زمین فاصله داشت. ملاقات زمین و مریخ در آن سال، رکوردی 60 هزار ساله در ملاقات های نزدیک زمین و مریخ بود. فردی ایمیلی جهت اطلاع دوستانش از وقوع این واقعه ارسال کرد. پیام او شامل برخی تعبیرهای نادرست و حذفیات میشد. اما بقیه کار را گوشه ای از تکنولوژی پیشرفته امروز با نام دکمه فروارد (Forward button ) در ایمیل ها انجام داد!
افراد روشن فکر شاید بگویند که فریب مریخی واقعا یک فریب نیست، چرا که یک حیله بین المللی نیست. نویسنده آن ایمیل شاید آنچیزی را که مینوشته باور داشته است. اگر این فرضیه درست باشد، شاید این نام برازنده تر باشد: "سوء تفاهم مریخی" و یا شاید هم " ایمیلی- اشتباه و گیج کننده - درباره – مریخ - که شما- باید- آن را- پاک کرده- و به- هیچ کس- به غیر از- فامیل های- سببی تان- نفرستید."
البته فریب مریخی نمودی دیگر دارد: این ایمیل میگوید اگر با استفاده از یک تلسکوپ با بزرگنمایی 75 برابر مریخ را نظاره کنید، مریخ را به اندازه ماه کامل خواهید دید. البته این بخش از این ایمیل معمولا در توضیحات شفاهی یا خلاصه شده آن حذف می شود. آیا این جمله صحیح به این فریب رنگ واقعیت می بخشد؟ در نهایت اگر شما روی قرص کوچک مریخ 75 برابر بزرگنمایی انجام دهید، تقریبا به اندازه ی قرص ماه کامل در آسمان دیده خواهد شد.
نه اینگونه نیست. حتی با بزرگنمایی، مریخ به بزرگی ماه کامل در آسمان دیده نخواهد شد.
در اینجا علت بیشتر به به فرآیندهایی اسرار آمیز درون مغز انسان برمیگردد تا قوانین سفت و سخت فیزیک. اگر از درون چشمی تلسکوپ با بزرگنمایی 75 برابر به مریخ نگاه کنید و سپس با چشم غیر مسلح به ماه در آسمان نگاه کنید، در واقع دو تجربه ی متفاوت داشته اید.

در شهریور ماه سال 2003، مریخی رکوردی 60 هزار ساله در ملاقات با زمین به جای گذاشت. حتی در آن هنگام هم مریخ همچون نقطه ای نورانی در آسمان دیده میشد نه ماه کامل.
یک ارجاع خوب میتواند خطای دید در رویت ماه باشد. هنگامی که ماه در حال طلوع یا غروب و در نزدیکی افق است بزرگ به نظر میرسد، در حالیکه ماهی که دارای ارتفاع زیاد است و بالای سر قرار دارد کوچکتر دیده میشود. در هر دو مورد، شما نظاره گر یک ماه هستید و این مغز انسان است که با توجه به شرایط اطراف ماه در آسمان، درک متفاوتی از اندازه ماه در آسمان دارد.
به همین شکل، درک ما از مریخ هم به وضعیت اطراف آن بستگی دارد. اگر مریخ را در مرکز چشمی تلسکوپ قرار دهیم می بینیم که کوچکتر دیده خواهد شد.
پس حواستان جمع باشد!
اگر میخواهید مریخ را به بزرگی ماه در آسمان ببینید شما به یک فضاپیما نیاز دارید و این کار مدت ها به طول خواهد انجامید چرا که بشر تاکنون بر فراتر از ماه قدم نگذاشته است.
در ضمن، مراقب فریب مریخی باشید.
اگر خیلی دوست دارید در 5 شهریور مریخ را در آسمان ببینید؛ میتوانید پس از غروب خورشید آن را در فاصله 3 درجه ای شمال شرق سیاره زهره بیابید. 15 درجه آن طرف تر زحل هم نظاره گر این مقارنه ی زیباست. حواستان به ساعت باشد. چون برای لذت بردن از این اجتماع سیاره ای کمتر از یک ساعت زمان دارید. 2 ساعت پس از غروب این سه سیاره دوست داشتنی، غول منظومه شمسی از افق شرقی طلوع خواهد کرد و میتوانید مشتری را در درخشانترین وضعیت ببینید. البته مشتری هم هیچگاه به بزرگی ماه در آسمان دیده نخواهد شد!
منبع: ناسا




